Veraset ve intikal vergisi nasıl hesaplanır?
Malın size miras yoluyla mı yoksa bağış olarak mı geldiğini seçin, net değeri girin; mirasta yakınlık derecenizi ve veraset ilamındaki payınızı da yazın. Araç payınıza düşen tutardan 2026 istisnasını düşer, kalanı artan oranlı tarifeye göre vergilendirir ve dilim dilim dökümünü gösterir.
Veraset ve intikal vergisi, bir kişinin ölümüyle mirasçılarına geçen mallar ile karşılıksız olarak (bağış, hibe) el değiştiren mallar için alınır. Dayanağı 7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu'dur. Vergiyi malı alan kişi öder: mirasta her mirasçı kendi payı için, bağışta bağışı alan.
2026 istisna tutarları
Kanunun 4. maddesindeki istisnalar her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellenir. 2026 tutarları Veraset ve İntikal Vergisi Kanunu Genel Tebliği Seri No 57 ile ilan edildi:
| Durum | 2026 istisnası |
|---|---|
| Mirasta çocuk, torun, evlatlık ve eşten her birinin payı | 2.907.136 TL |
| Mirasta çocuk ya da torun yoksa eşin payı | 5.817.845 TL |
| Bağış ve hibe (ivazsız intikal) | 66.935 TL |
| Yarışma, çekiliş ve şans oyunu ikramiyeleri | 66.935 TL |
Anne, baba, kardeş ve diğer mirasçılar için bir istisna yoktur; payın tamamı vergiye tabidir.
2026 vergi tarifesi
Tarife artan oranlıdır ve miras ile bağış için ayrı sütunlar içerir. Her mirasçının payına ayrı uygulanır.
| Matrah dilimi | Mirasta | Bağışta |
|---|---|---|
| İlk 3.000.000 TL | %1 | %10 |
| Sonraki 7.000.000 TL (10 milyona kadar) | %3 | %15 |
| Sonraki 15.000.000 TL (25 milyona kadar) | %5 | %20 |
| Sonraki 30.000.000 TL (55 milyona kadar) | %7 | %25 |
| 55.000.000 TL'yi aşan kısım | %10 | %30 |
Formül
- Pay: Net tereke değeri × mirasçının payı
- Matrah: Pay − istisna (sıfırın altına inmez)
- Vergi: Matrah dilimlere bölünür, her dilim kendi oranıyla çarpılır ve toplanır
- Net değer: Taşınmazlarda emlak vergi değeri, mevduatta ölüm günündeki faiziyle bakiye; murisin borçları ve cenaze masrafları düşülür
Örnek hesaplama
Net değeri 20.000.000 TL olan bir terekenin farklı paylaşımları için aşağıdaki sonuçlar bu araçla hesaplanmıştır:
| Mirasçı ve pay | Pay tutarı | İstisna | Matrah | Vergi |
|---|---|---|---|---|
| Çocuk, %25 pay | 5.000.000 TL | 2.907.136 TL | 2.092.864 TL | 20.928,64 TL |
| Eş, %25 pay (çocuklar da var) | 5.000.000 TL | 2.907.136 TL | 2.092.864 TL | 20.928,64 TL |
| Eş, tek mirasçı (çocuk yok) | 20.000.000 TL | 5.817.845 TL | 14.182.155 TL | 449.107,75 TL |
| Kardeş, %50 pay | 10.000.000 TL | 0 TL | 10.000.000 TL | 240.000 TL |
| Aynı 20.000.000 TL bağış olarak | 20.000.000 TL | 66.935 TL | 19.933.065 TL | 3.336.613 TL |
Tablo iki şeyi açıkça gösteriyor. Birincisi, eş ve üç çocuktan oluşan bir ailede her mirasçının vergisi 21 bin TL civarındadır; dört mirasçının toplamı yaklaşık 84 bin TL eder. İkincisi, aynı malın sağlıkta bağışlanması vergi yükünü yüzlerce kat artırır: miras tarifesi %1'den, bağış tarifesi %10'dan başlar.
Beyanname ve ödeme
Mirasçılar, ölüm Türkiye'de gerçekleştiyse ölüm tarihinden itibaren dört ay içinde veraset ve intikal vergisi beyannamesi verir. Pay istisnanın altında kalıp vergi çıkmasa da beyanname vermek, banka ve tapu işlemleri için gereken ilişik kesme yazısını almanın yoludur. Beyanname e-Devlet ya da internet vergi dairesi üzerinden verilebilir; veraset ilamı, tapu bilgileri, emlak vergi değeri yazısı ve banka bakiyeleri eklenir.
Mirasta tahakkuk eden vergi üç yılda, her yıl Mayıs ve Kasım aylarında olmak üzere altı eşit taksitte ödenir. Bağışta beyanname, malın alındığı tarihten itibaren bir ay içinde verilir.
Miras kalan bir taşınmazı satarken ayrıca değer artış kazancı vergisi ve tapu harcı gündeme gelebilir. Mirastaki evin yıllık vergisini emlak vergisi hesaplama ile görebilirsiniz.
Dikkat edilecekler
- İstisna kişi başınadır: 2.907.136 TL istisna terekenin tamamına değil, her mirasçının payına ayrı uygulanır.
- Değer, piyasa fiyatı değildir: Taşınmazlar emlak vergi değeriyle beyan edilir; bu değer çoğu zaman piyasa fiyatının altındadır.
- Borçlar düşülür: Murisin belgelenen kredi borçları ve cenaze masrafları tereke değerinden indirilir.
- Özel istisnalar: Şehitlik, bazı sigorta tazminatları ve kamuya yapılan bağışlar istisnadır; bu araç bunları ayrıca hesaplamaz.
- Bankadaki para: Bankalar, vergi dairesinden ilişik kesme yazısı gelmeden mirasçılara ödeme yapmaz; beyanname bu yüzden geciktirilmemelidir.
Sık sorulan sorular
2026'da veraset ve intikal vergisi istisnası ne kadar?
Mirasta çocuk, torun ve eşten her biri için 2.907.136 TL, çocuk yoksa eş için 5.817.845 TL'dir. Bağış ve hibede istisna 66.935 TL'dir.
Miras vergisi oranı kaç?
Mirasta oranlar %1'den başlar ve en yüksek %10'a çıkar. İlk 3 milyon TL'lik matrah %1, sonraki 7 milyon TL %3 oranındadır. Bağışta oranlar %10 ile %30 arasındadır.
Kardeşten kalan mirasa istisna var mı?
Hayır. İstisna yalnızca çocuk, torun, evlatlık ve eş için geçerlidir. Anne, baba ve kardeşler payın tamamı üzerinden vergi öder.
Vergi çıkmasa da beyanname vermek gerekir mi?
Mirasçı payı istisnanın altında kalsa bile beyanname verilmesi önerilir; bankaların ve tapunun işlem yapabilmesi için vergi dairesinin ilişik kesme yazısı gerekir.
Babamın sağlığında bana evi bağışlaması mı, miras mı daha avantajlı?
Vergi açısından miras çok daha avantajlıdır. Bağışta istisna küçük, oranlar on kat yüksektir. Örnekte 20 milyon TL'lik bağışın vergisi 3,3 milyon TL'yi aşarken aynı mal mirasta çocuk payı için birkaç on bin TL'ye iner.
