Tahvil hesaplama aracı nasıl kullanılır?
Önce hesaplama türünü seçin. "Faiz getirisi" modunda yatırdığınız tutarı, yıllık faiz oranını, oranın basit mi bileşik mi olduğunu ve vadeye kalan gün sayısını girersiniz; araç brüt getiriyi, stopajı, net kazancı ve vade sonunda elinize geçecek toplamı gösterir. "Kuponlu tahvil" modunda ise nominal değeri, kupon oranını, alış ve vade tarihlerini girip temiz fiyattan vadeye kadar getiriyi ya da hedeflediğiniz getiriden ödemeniz gereken fiyatı bulursunuz.
Her iki modda da "Tahvilin türü" alanı stopaj oranını belirler. Devlet tahvilini seçtiğinizde oran alış tarihine göre uygulanır; türü listede yoksa oranı kendiniz girebilirsiniz.
Tahvil nedir, bonodan farkı ne?
Tahvil, devletin ya da şirketlerin borç para bulmak için çıkardığı ve yatırımcıya belirli tarihlerde faiz ile anapara ödemeyi taahhüt eden borçlanma aracıdır. Tahvili alan kişi aslında ihraççıya borç vermiş olur. Vadesi genellikle bir yıldan uzun olanlara tahvil, daha kısa olanlara bono denir; hesap mantığı ikisinde de aynıdır.
İhraççıya göre iki ana grup vardır. Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın çıkardığı devlet tahvili ve hazine bonoları devlet iç borçlanma senetleri (DİBS) olarak anılır. Bankaların ve şirketlerin çıkardıkları ise özel sektör borçlanma araçlarıdır. Tahviller kuponlu olabilir; bu durumda yılda bir, iki ya da dört kez faiz öderler. Kuponsuz (iskontolu) tahviller ise nominal değerin altında bir fiyatla satılır ve getiri, vadede alınan nominal değer ile ödenen fiyat arasındaki farktır.
Tahvil getirisi nasıl hesaplanır?
Faiz getirisi modunda gün sayısı 365'e bölünerek süre bulunur. Oran basit faiz olarak verilmişse getiri doğrudan orantılıdır; bileşik faiz olarak verilmişse oran vadeye göre üslü olarak indirgenir.
- Basit oran: Brüt getiri = Tutar × Yıllık oran × Gün ÷ 365
- Bileşik oran: Brüt getiri = Tutar × [(1 + Yıllık oran)^(Gün ÷ 365) − 1]
- Net getiri: Brüt getiri − (Brüt getiri × Stopaj oranı)
Hazine ihalelerinde oranlar hem basit hem bileşik olarak ilan edildiği için hangi oranı girdiğinize dikkat edin. Aynı 182 günlük vadede yıllık %38 basit oran 250.000 TL için 47.369,86 TL brüt getiri üretirken, %38 bileşik oran 43.553,96 TL üretir. Araç, girdiğiniz oranın diğer türdeki karşılığını da gösterir.
Örnek: 250.000 TL, yıllık %38, 182 gün
Aynı tutar ve oranla, yalnızca tahvilin türünü değiştirerek araçla hesapladığımız sonuçlar (alış tarihi 01.10.2026):
| Tahvil türü | Brüt getiri | Stopaj | Net getiri | Vade sonu toplam |
|---|---|---|---|---|
| Devlet tahvili / hazine bonosu (%0) | 47.369,86 TL | 0,00 TL | 47.369,86 TL | 297.369,86 TL |
| Özel sektör ya da banka tahvili (%10) | 47.369,86 TL | 4.736,99 TL | 42.632,88 TL | 292.632,88 TL |
| Banka bonosu / finansman bonosu (%15) | 47.369,86 TL | 7.105,48 TL | 40.264,38 TL | 290.264,38 TL |
Brüt getiri üç satırda da aynıdır; net sonucu belirleyen stopajdır. Bu yüzden farklı araçları karşılaştırırken brüt oranlara değil stopaj sonrası getiriye bakmak gerekir.
2026'da tahvil getirisinde stopaj oranları
Tahvil faizinden yapılan gelir vergisi kesintisi (stopaj), tahvili kimin çıkardığına, nerede ihraç edildiğine ve ne zaman alındığına göre değişir. Bireysel (tam mükellef gerçek kişi) yatırımcı için Eylül 2026 itibarıyla geçerli oranlar şöyledir:
| Borçlanma aracı | Stopaj oranı | Dayanak |
|---|---|---|
| Devlet tahvili ve hazine bonosu (22.12.2021–31.12.2026 arasında alınanlar) | %0 | 11444 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (RG 20.06.2026) |
| Devlet tahvili ve hazine bonosu (bu dönem dışında alınanlar) | %10 | GVK geçici 67. madde |
| Yurt içinde ihraç edilen özel sektör ve banka tahvilleri | %10 | GVK geçici 67. madde |
| SPK onaylı finansman bonoları (banka bonoları dahil) | %15 | 2569 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı |
| Türk şirketlerinin yurt dışında ihraç ettiği tahviller | %7 / %3 / %0 (ihraç vadesine göre) | 842 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı |
Devlet tahvilindeki %0 uygulaması belirli bir tarihe kadar yapılan alımlar için geçerlidir ve şimdiye kadar birkaç kez uzatılmıştır. 31.12.2026'dan sonraki alımlar için süre uzatılmazsa genel oran olan %10 uygulanır; araç, girdiğiniz alış tarihine göre bu ayrımı kendisi yapar. Yurt içinde ihraç edilen tahvillerde stopaj nihai vergidir ve ayrıca beyan gerekmez. Yurt dışında ihraç edilen tahviller için eurobond hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Kuponlu tahvilde fiyat ve vadeye kadar getiri
İkinci el piyasada alınan kuponlu bir tahvilde ödenen tutar iki parçadan oluşur: temiz fiyat ve birikmiş faiz. Son kupon ödemesinden bu yana işlemiş ama henüz ödenmemiş faiz satıcıya aittir; alıcı bunu fiyata ekleyerek öder ve ilk kuponda geri alır. Araç birikmiş faizi, son kupondan alış gününe kadar geçen gerçek günün kupon dönemindeki gün sayısına oranıyla bulur. Vadeye kadar getiri ise alış tutarı, kuponlar ve anapara iadesinden oluşan nakit akışlarının gerçek tarihleriyle hesaplanan yıllık bileşik iç verim oranıdır.
Nominali 100.000 TL, yıllık kupon oranı %30 (6 ayda bir %15), vadesi 15.08.2029 olan bir tahvilin 01.10.2026'da farklı fiyatlardan alınması:
| Temiz fiyat | Kirli fiyat | Alış tutarı | Yıllık bileşik getiri | Cari getiri |
|---|---|---|---|---|
| 92,00 | 95,83 | 95.831,52 TL | %37,40 | %32,61 |
| 95,00 | 98,83 | 98.831,52 TL | %35,33 | %31,58 |
| 100,00 | 103,83 | 103.831,52 TL | %32,09 | %30,00 |
| 105,00 | 108,83 | 108.831,52 TL | %29,11 | %28,57 |
Fiyat yükseldikçe getiri düşer: Nominalin üzerinde ödenen fark vadede geri alınamaz ve getiriyi aşağı çeker. Tersine, faizler yükselip tahvil fiyatı düştüğünde yeni alıcı için getiri artar. "Bildiğiniz değer" alanında "Yıllık getiri → fiyatı hesapla" seçeneğiyle aynı tahvil için %32, %35 ve %38 getirinin sırasıyla 100,15; 95,48 ve 91,17 temiz fiyata karşılık geldiğini görebilirsiniz.
Aynı tahvil özel sektör tarafından çıkarılmış olsaydı %10 stopaj, 95 fiyatla alımda getiriyi %35,33'ten %31,49'a indirirdi. Araç stopajı her kupondan ve vadede nominal değerin alış tutarını aşan kısmından hesaplar.
Nelere dikkat etmelisiniz?
- Oranın türü: Basit ve bileşik oranları karıştırmak özellikle uzun vadelerde sonucu belirgin biçimde değiştirir.
- Vadeden önce satış: Getiri, tahvilin vadeye kadar tutulduğu varsayımıyla hesaplanır. Arada satarsanız o günkü piyasa fiyatı kazancınızı belirler.
- Yeniden yatırım varsayımı: Kuponlu tahvilde hesaplanan getiri, alınan kuponların aynı oranla değerlendirilebileceğini varsayar.
- Masraflar: Aracı kurum komisyonu ve saklama ücretleri hesaba dahil değildir.
- Kredi riski: Özel sektör tahvillerinde ödeme, ihraççının mali durumuna bağlıdır; yüksek faiz çoğu zaman daha yüksek risk demektir.
Bu araç bir hesaplama yardımcısıdır, yatırım tavsiyesi değildir. Kısa vadeli seçenekleri karşılaştırmak için bono hesaplama, repo hesaplama ve vadeli mevduat faizi hesaplama araçlarına, düzensiz nakit akışlarının getirisi için iç verim oranı hesaplama aracına bakabilirsiniz. Borçlanma tarafındaki maliyetler için kredi rehberimizi okuyabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Devlet tahvili getirisinden vergi kesilir mi?
22.12.2021 ile 31.12.2026 arasında alınan devlet tahvili ve hazine bonolarının getirisinden bireysel yatırımcı için stopaj kesilmez (%0). Bu dönemin dışındaki alımlarda genel oran %10'dur. Süre uzatılırsa aracın oranları güncellenir.
Özel sektör tahvili ile banka bonosunda stopaj neden farklı?
Yurt içinde ihraç edilen özel sektör ve banka tahvillerinde oran %10'dur. SPK onaylı finansman bonolarında ise 24.05.2020'den sonra yapılan alımlarda %15 uygulanır; bankalar da bir yıla kadar vadeli bonolarının faizinden %15, daha uzun vadeli tahvillerinden %10 stopaj kesildiğini duyurmaktadır.
Bileşik oranı basit orana nasıl çeviririm?
Vadeye göre dönemsel getiriyi bulun: (1 + bileşik oran)^(gün / 365) − 1. Bu değeri 365 / gün ile çarptığınızda yıllık basit oranı elde edersiniz. Araç bu dönüşümü sonuçta ayrıca gösterir.
Temiz fiyat ile kirli fiyat arasındaki fark nedir?
Temiz fiyat, birikmiş faiz hariç kotasyon fiyatıdır. Kirli fiyat ise birikmiş faizi de içerir ve alışta fiilen ödenen tutarı belirler. Kupon ödeme gününde birikmiş faiz sıfırlandığı için iki fiyat eşitlenir.
Tahvili vadesinden önce satarsam getirim nasıl hesaplanır?
Satış günündeki kirli fiyat üzerinden aldığınız tutar, alış tutarınız ve arada tahsil ettiğiniz kuponlarla birlikte değerlendirilir. Faizler alıştan sonra yükseldiyse satış fiyatı düşer ve getiri, vadeye kadar tutma senaryosunun altında kalabilir.
Kaynaklar
- Cumhurbaşkanı Kararı 11444 – Resmî Gazete, 20.06.2026, sayı 33286
- 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu (geçici 67. madde) – mevzuat.gov.tr
- GİB – Menkul Sermaye İradı Elde Eden Mükellefler İçin Vergi Rehberi (Şubat 2026)
- İş Yatırım – Vergi Rehberi (VR-07092026-30)
- QNB – Banka bonosu ve banka tahvili stopaj oranları