Zam Hesaplama

Eski tutarı ve zam oranını girin ya da eski ve yeni tutarı yazın; zamlı tutarı, zam miktarını ve zammın TÜİK'in son yıllık enflasyonunun üstünde mi altında mı kaldığını görün.

Ne hesaplamak istiyorsunuz?
TL
%

Sonuç siz yazdıkça güncellenir; girdiğiniz bilgiler kaydedilmez.

Hesaplama sonucu

Sonuç

—

Hesaplama bilgilendirme amaçlıdır; kesin tutarlar için bankanızın güncel koşullarını ve ödeme planını esas alın.

Zam nasıl hesaplanır?

İki yoldan birini seçin: eski tutarı ve zam oranını girerek zamlı tutarı bulun ya da eski ve yeni tutarı yazarak yapılan zammın yüzde kaç olduğunu görün. Araç sonucu TÜİK'in açıkladığı son yıllık enflasyonla karşılaştırır ve zammın alım gücünüzü artırıp artırmadığını söyler.

Zam hesabı maaş artışını, kira ya da aidat artışını, bir ürünün fiyat değişimini değerlendirmek için aynı mantıkla yapılır. Önemli olan yalnızca zam miktarı değil, zammın aynı dönemdeki enflasyona göre konumudur: %25 zam, enflasyon %30 iken gerçekte bir kayıptır.

Formül

Zam oranı biliniyorsa:

  • Zam miktarı = eski tutar × zam oranı
  • Zamlı tutar = eski tutar × (1 + zam oranı)

Eski ve yeni tutar biliniyorsa:

  • Zam oranı = (yeni tutar ÷ eski tutar − 1) × 100

Reel değişim (enflasyondan arındırılmış):

  • Reel değişim = ((1 + zam oranı) ÷ (1 + enflasyon) − 1) × 100

Reel değişimi zam oranından enflasyonu çıkararak bulmak yaklaşık sonuç verir; yüksek oranlarda fark büyür. Araç bölme yöntemini kullanır.

Örnek hesaplama

TÜİK'in son açıkladığı yıllık TÜFE değişimi (Ekim 2026, bir önceki yılın Ekim ayına göre) %29,77'dir. Bu oranla üç örnek:

Eski tutar Zam Yeni tutar Zam miktarı Reel değişim Enflasyonu karşılayan tutar
50.000 TL %25 62.500,00 TL 12.500,00 TL %−3,67 64.884,37 TL
60.000 TL %35 81.000,00 TL 21.000,00 TL %4,03 77.861,25 TL

İlk örnekte maaş %25 artmasına rağmen alım gücü yaklaşık %3,7 azalıyor; aynı alım gücünü korumak için maaşın 64.884,37 TL'ye çıkması gerekirdi. İkinci örnekte zam enflasyonun üzerinde kaldığı için reel olarak yaklaşık %4 kazanç var.

Enflasyon oranı her ay güncellenir; araç her zaman açıklanmış son ayı kullanır. Zammın geçerli olduğu döneme ait enflasyonla karşılaştırmak isterseniz (ör. son zamdan bu yana geçen 9 ay), enflasyon hesaplama aracında başlangıç ve bitiş ayını seçin.

Maaş zammında brüt ve net farkı

İşverenler zammı çoğunlukla brüt ücrete uygular. Brüt ücretteki %25 artış net maaşa aynı oranda yansımayabilir: ücret arttıkça kümülatif gelir vergisi matrahı yıl içinde daha erken bir üst dilime geçer ve yılın son aylarında net maaş düşer. Zammın aylık net etkisini görmek için eski ve yeni brüt ücreti brütten nete maaş hesaplama aracında ayrı ayrı hesaplayın.

Toplu sözleşmelerde ve memur maaşlarında zam bazen iki parçalıdır (yüzde artış ve sabit tutar ya da enflasyon farkı). Bu durumda önce sabit tutarı ekleyin, ardından eski ve yeni tutarı girerek toplam zam oranını bulun.

Kira ve fiyat artışlarında

Konut kiralarında yıllık artış yasal olarak TÜFE'nin on iki aylık ortalamasını aşamaz; bu sınırı kira artış oranı hesaplama aracıyla görebilirsiniz. Ürün ve hizmet fiyatlarında yasal bir sınır yoktur; zam aracıyla yapılan artışın oranını bulup enflasyonla kıyaslayabilirsiniz.

Zam talebinde hangi oranı istemeli?

Alım gücünüzü korumak için zammın en az, bir önceki zamdan bu yana geçen dönemdeki enflasyon kadar olması gerekir. Araçtaki "enflasyonu karşılamak için gereken tutar" satırı bu eşiği gösterir. Önceki zamların enflasyonun altında kaldığı yıllarda kaybı telafi etmek için bu eşiğin üzerine çıkmak gerekir.

Görüşmeye giderken talep ettiğiniz brüt ücretin size kalacak netini de bilin: aynı oran brütte ve nette farklı sonuç verir. Net hedefinizi brütten nete maaş aracının netten brüte yönüyle brüte çevirip talebinizi brüt olarak ifade etmek daha net bir pazarlık sağlar.

Dikkat edilecekler

  • Doğru dönemi kıyaslayın: Yıllık enflasyon, zammın kapsadığı dönemle aynı değilse karşılaştırma yaklaşık kalır. Altı ayda bir zam alıyorsanız altı aylık enflasyonla kıyaslayın.
  • Bileşik etki: Art arda iki %10 zam toplamda %20 değil, %21 artış demektir. Toplam etkiyi ilk ve son tutarı girerek bulun.
  • Geçmiş kayıp: Önceki yıllarda enflasyonun altında kalan zamlar birikir. Uzun dönem alım gücü için reel getiri ve paranın bugünkü değeri araçlarını kullanabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Zam oranı nasıl hesaplanır?

Yeni tutarı eski tutara bölün, sonuçtan 1 çıkarıp 100 ile çarpın. 50.000 TL'den 62.500 TL'ye çıkan maaşta zam oranı (62.500 ÷ 50.000 − 1) × 100 = %25'tir.

Zamlı maaş nasıl bulunur?

Eski tutarı (1 + zam oranı) ile çarpın. 50.000 TL'ye %25 zam: 50.000 × 1,25 = 62.500 TL.

Zammım enflasyonun altında mı?

Araç zammınızı TÜİK'in açıkladığı son yıllık TÜFE değişimiyle karşılaştırır. Reel değişim eksiyse zam enflasyonun altındadır ve alım gücünüz azalmıştır.

Brüt zam net maaşa aynı oranda yansır mı?

Her zaman değil. Gelir vergisi kümülatif hesaplandığı için brüt ücret arttıkça yılın ilerleyen aylarında daha yüksek dilim uygulanır; net maaştaki artış brüt zam oranından düşük kalabilir.

WhatsApp ile yazın